Baisy-Thy, 7 juni 2026. ULM Baisy-Thy hield vandaag een opendeurdag. Het was al van 2012 geleden dat Hangar Flying te gast was op dit ULM-vliegveld. Een ideale gelegenheid dus om de activiteiten van een van de meest dynamische en professionele ULM-basissen van België in de kijker te zetten.
De ultralichte luchtvaart begon in België rond 1980, in 1981 werden de eerste ultralichte luchtvaarttuigen in het Belgische luchtvaartregister ingeschreven. Een van de Belgische pioniers van deze nieuwe vorm van vliegen was Roland Coddens. In 1978 begon hij met delta-zweven om enkele jaren later over te stappen naar een gemotoriseerde delta-zwever (DPM). Hij bouwde zelf zijn eerste DPM, vloog post van Brussel naar Parijs, sleepte deltazwevers, dropte parachutisten, probeerde ook een DPM op vlotters op het Donkmeer en nam deel aan wedstrijden zoals de Ronde van België voor ULM’s. Een belangrijk jaar was 1984 toen hij gronden kon huren te Baisy-Thy waarop hij zijn eigen ULM-vliegveld kon beginnen. Het was een oude landbouwexploitatie met bestaande loods zodat er meteen een onderdak voorhanden was voor de gebaseerde ULM’s en DPM’s. Later kon hij de gebouwen en omliggende akkers verwerven. In de loop der jaren werd hij vertegenwoordiger van enkele bekende en populaire fabrikanten zoals Cosmos en Air Création (DPM’s) en Aviasud (ULM’s).
Roland Coddens schreef enkele wereldrecords op zijn naam. Op 6 september 1987 vertrok hij vanop Charleroi-Gosselies en steeg tot 7.000 m, op 3 juni 1989 vertrok hij vanop Moorsele en brak het wereldrecord door in 6 minuten en 32 seconden te stijgen naar een hoogte van 3.000 m. Zijn strafste prestatie dateert echter van 2 april 1997 toen hij vanop Baisy-Thy opsteeg en naar 3.000 m klom in 5 minuten en 40 seconden en naar 6.000 m in 14 minuten en 54 seconden waarmee hij zijn eigen wereldrecord van 1989 verbeterde. Deze laatste twee records werden tot op heden nog niet gebroken. In 2007 voegde Roland Coddens nog het brevet van helikopterpiloot toe aan zijn competenties maar helaas overleed hij op 27 maart 2008.
Als eerbetoon aan deze pionier van de Belgische ultralichte luchtvaart was in een van de hangars een display opgesteld waar de carrière van Roland Coddens geïllustreerd werd aan de hand van foto’s en de diploma’s die door de Fédération Aéronautique Internationale (FAI) uitgereikt werden bij het vestigen van zijn wereldrecords. Centraal was de trike van de Air Création Racer OO-942 opgesteld, hiermee vestigde hij de twee wereldrecords in 1997. Deze DPM was voorzien van een Italiaanse tweetakt viercilinder Arrow GP 1000 motor van 100 pk. De standaard-Racer kon voorzien worden van motoren van 40 tot 65 pk, een 100 pk motor op zo’n lichte machine was dus zeer bijzonder en zorgde voor de uitzonderlijke capaciteiten nodig voor het verbreken van de klim-wereldrecords.
In 1997 stapte zoon Christoph in het bedrijf van zijn vader gevolgd door Didier in 2001; vanaf 2004 zetten ze samen de activiteiten verder. De accommodatie werd uitgebreid en gemoderniseerd, er werd o.a. een volledig nieuwe loods gebouwd naast de twee bestaande. Deze nieuwe loods kwam als geroepen want wanneer ’s avonds de vliegactiviteiten stoppen, staat ze propvol met vliegtuigen op de vloer, op liften terwijl de drie SV4-RS opgehangen worden aan het dakgebinte van de loods. Er kwam ook een goed uitgeruste werkplaats voor onderhoud van ULM’s.
Ook nu nog verkopen ze de DPM’s van Air Création alhoewel deze categorie ultralichte vliegtuigen de laatste jaren aan populariteit ingeboet heeft. Het gamma van Air Création bestaat tegenwoordig uit drie trikes (Pixel, Skypper en Tanarg) en twee vleugeltypes (iFun en BioniX², beschikbare met verschillende oppervlaktes). De vleugels kunnen met de drie trikes gecombineerd worden tot een DPM die aan de wensen van de koper moet tegemoetkomen. De BioniX²-vleugel is het neusje van de zalm: dankzij het gepatenteerde Corset©-systeem kan de vleugel in vlucht aangepast worden aan de gewenste snelheid, stabiliteit, wendbaarheid, … voor elke fase van de vlucht.
Naast de DPM’s van Air Création werden de broers Coddens ook dealer van de FK-9, FK-12 Comet en FK-14 Polaris uit Duitsland en van de MCR-01 en MCR Pick Up van het Franse Dyn’Aero. De MCR’s zijn uit het aanbod verdwenen nadat Dyn’Aero de productie in 2015 stopzette maar ze maken nog steeds een substantieel deel uit van de op Baisy-Thy gebaseerde vliegtuigen. De FK-9 en FK-14 zijn nog steeds in productie en de FK-9 is nog steeds een populair model waarvan er ondertussen meer dan vijfhonderd gebouwd werden. In 2013 begon B&F Technik met de bouw van een ultralichte versie van de Bücker Bü 131 Jungmann en daarop wijzigden ze hun naam in Bücker & Funk. Op Baisy-Thy troffen we meerdere exemplaren aan van de recentste Mk.VI versie, geïntroduceerd in 2020. De structuur bestaat nu volledig uit kunststof daar waar die voorheen nog deels uit een buizenframe bestond. Ook de FK-14 Polaris is goed vertegenwoordigd op Baisy-Thy. Het is nu wachten of de nieuwste versie, de FK-14B3 met een maximaal startgewicht van 600 kg, ook de weg naar België zal vinden. De productie van de FK-12 Comet is stopgezet maar er zijn twee exemplaren op Baisy-Thy aanwezig. Een van deze was oorspronkelijk voorzien van een wankelmotor maar de eigenaar kocht alleen de cel en liet er een Rotax 912 inbouwen. In de loop van de namiddag demonstreerde hij zijn FK-12.
Een ander type vertegenwoordigd door ULM Baisy-Thy is de JMB Aircraft VL-3 Evolution. Aanvankelijk werd dit type gebouwd door Aveko in Tsjechië en de Belgische broers Jean-Marie en Jean-Baptiste Guisset werden in 2007 dealer van dit type. In 2012 namen ze de productie zelf in handen en investeerden fors in de productie en verbetering van de VL-3. Dit resulteerde in de VL-3 Evolution, een van de bestverkopende ultralichte vliegtuigen van de laatste jaren. Dit heeft te maken met het fraaie uiterlijk van dit toestel maar uiteraard ook met de prestaties. De VL-3 ondergaat continue verbeteringen en de recentste variant was de donkerblauwe VL-3 met Rotax 916iS motor van 160 pk en vijfbladige Helix-schroef waarmee Olivier Ronveaux op Baisy-Thy toekwam. Olivier Ronveaux is een enthousiaste ULM-vlieger: in 2009 vloog hij een Rans Coyote II heen en terug naar Sydney, Australië, en in 2016 was hij een van de piloten die een VL-3 over de Atlantische Oceaan naar EAA AirVenture vlogen. Hij is een van de initiatiefnemers van de Raid Mermoz (https://raid-mermoz.com/), dit jaar aan zijn zesde editie toe. Hij werkt voor JMB en op Baisy-Thy demonstreerde hij met verve de nieuwste versie van de VL-3. Naast deze bezoeker telden we nog elf exemplaren van de VL-3 in en buiten de hangars. Het is nu nog even wachten op de volgende variant van de VL-3 aangedreven door een kleine turbine.
Sedert het arrest van de Raad van State van 11 oktober 2012 kan er in België weer met autogiro’s gevlogen worden en we zien een langzame maar gestage toename van deze categorie ULM’s, weliswaar met Franse registratiekenmerk. ULM Baisy-Thy kocht recent bij Magni Gyro hun eerste autogiro, de basisversie Magni M-16 Tandem Trainer met een Rotax 915iS, en een tweede exemplaar van hetzelfde type bracht een kort bezoek. De M-16 is in de eerste plaats bedoeld voor de opleiding van autogiropiloten met twee open zitplaatsen in tandem. Het toestel werd door Didier Coddens gedemonstreerd in de loop van de namiddag. Het Magni-gamma bestaat verder uit de M-22 Voyager (een M-16 met gestroomlijnde opbergvakken langs de cockpit en eerder bedoeld om te reizen), de M-24 Orion, met een gesloten cabine met twee zitplaatsen naast mekaar en de M-26 Victor met gesloten cabine en twee zitplaatsen in tandem.
Een ander vliegtuigtype waarmee bezoekers de lucht in konden, was de Ultralight Concept SV4-RS. Dit is een replica van de Stampe & Vertongen SV-4B op ware grote maar gebouwd als ULM. Baisy-Thy is de thuisbasis voor drie exemplaren van dit Belgische product. Bij mijn aankomst werd ik begroet door een formatievlucht van deze drie tweedekkers. Ook in de loop van de namiddag stegen ze een paar maal op om hun kunsten te demonsteren. Bezoekers konden ook een luchtdoop maken met een SV4-RS.
Baisy-Thy is ook de thuishaven van Robinson R 44 OO-CRB waarmee in de loop van de open deur enkele luchtdopen gegeven werden. De broers Coddens zijn mede-eigenaars van deze helikopter maar laten de commerciële exploitatie over aan een partner. Ooit waren ze ook eigenaar van een ultralichte helikopter maar die werd na een tweetal jaren weer verkocht.
Naast de talrijke gebaseerde ULM’s waren er slechts een handvol bezoekende ultralichte vliegtuigen te zien. Een opvallende bezoeker was Rans S-6 Coyote II van Buzet-Pont à Celles. Het toestel werd recent geschilderd in een pseudo-militaire kleuren van een US Navy vliegtuig uit de kleurrijke jaren dertig. Het viel helemaal niet uit de toon naast de drie SV4-RS in Belgische militaire trainer-kleuren. Luc Coessens en zijn dochter maakten een korte stop in hun Zlin Savage Cub. Later keerde Luc terug om met zijn Pitts S-2 OO-LUC enkele acrofiguren te demonstreren boven het ULM-vliegveld. Ook de helikopters N350XD AS.350B2 Ecureuil en N130SM EC.130B4 kwamen even langs.
In de loop van de namiddag was er een constante stroom van bezoekers maar het werd er nooit te druk achter de nadars zodat iedereen de vliegactiviteiten goed kon volgen. Bezoekers die wat meer wilden weten over de activiteiten van de club of de technische kant van het ULM-vliegen, konden deelnemen aan een rondleiding doorheen de verschillende loodsen met deskundige uitleg. Baisy-Thy is een gezellig vliegveldje en zoals op de meeste ULM-vliegveldjes is iedereen er welkom. Ook op een weekend zonder open deur kan je er een luchtdoop boeken en anders kan je genieten van een drankje op het terras van de club en de bewegingen op het vliegveld gadeslaan.
Tot slot nog even dit: in 2027 zal het dertig jaar geleden zijn dat Roland Coddens zijn twee wereldrecords vestigde. Ze houden nog altijd stand. Misschien een gelegenheid om dit feit eens extra in de verf te zetten met een speciaal evenement op ULM Baisy-Thy?
Met dank aan ULM Baisy-Thy voor de uitnodiging en aan Didier Coddens om even tijd vrij te maken om een paar vragen te beantwoorden.
