Bevekom, 21 januari 2021. De afspraak was deze ochtend op de luchtmachtbasis om het “roll out” van de Agusta 109 BA Hirundo helikopter bij te wonen, die dit jaar zal worden gebruikt voor openbare demonstraties. Het weer voorspelde een bijzonder grijze en regenachtige dag, weinig bemoedigende omstandigheden om traditioneel donkergroene toestellen met zwarte versieringen te fotograferen. Het enthousiasme was dan ook niet overweldigend, maar het “Agusta Display Team” had een mooie verrassing in petto door de Agusta H-46, gekozen als demonstratiehelikopter, te presenteren in een nieuwe uitrusting die totaal afwijkt van de vorige.
De Agusta
In december 1988 bestelde België 46 Agusta 109 Hirundo helikopters, waarvan de eerste in januari 1992 werden geleverd. Oorspronkelijk gestationeerd in West-Duitsland bij het 17de en 18de squadron van de Lichte Vliegtuigen van de Landmacht, werden ze in de loop der jaren ingezet op verschillende operatiegebieden in Europa en Afrika voor verkenning, antitankmissies of medische evacuatie. Halverwege de jaren negentig werden ze samengebracht op de basis van Bierset, en in september 2010 verhuisden ze naar Bevekom. De helikopters sloten zich ondertussen in 2004 aan bij de Luchtmacht (F.Aé.), kregen de benaming “Wing Héli” en werden in 2010 ontbonden. Vandaag de dag vormen ze de 1ste Wing, en de Agusta’s vliegen alleen nog bij het 17de squadron, aangezien het 18de squadron sinds januari 2014 is uitgerust met NH 90 MTH. In de loop der jaren is het aantal afgenomen; sommige toestellen werden buiten dienst gesteld na ongevallen, in reserve opgeslagen en andere verkocht. Er zouden er vandaag nog 13 operationeel zijn. Naast de operationele diensten kreeg de Agusta Hirundo ook de minder glorieuze bijnaam “guy-guy” die, hoewel het lijkt op het geluid van de draaiende rotorbladen, verwijst naar het politiek-financiële corruptieschandaal dat de aankoop ervan bezoedelde.
Razzle Blades
Het is een lange traditie binnen de Belgische Luchtmacht om een “Helicopter Display Team” te hebben dat optreedt tijdens het airshowseizoen. Tijdens een demonstratievlucht presenteert de bemanning haar vaardigheden en de capaciteiten van het toestel aan het grote publiek. De teamleden fungeren als ambassadeurs van de Luchtcomponent en van ons land tijdens vliegshows in België en daarbuiten. Ze vormen ook een belangrijke schakel in de rekrutering voor Defensie. Dit jaar 2021, na een jaar 2020 zonder demonstraties als gevolg van de pandemie, heeft een bijzonder karakter, omdat de Luchtcomponent de 75 jaar van de oprichting van de Luchtmacht in 1946 wil vieren.
Voor het seizoen 2021 is de Agusta H-46, de laatste die in februari 1994 aan de Landmacht werd geleverd, gekozen voor het demonstratieteam. Eind november ging hij naar de spuiterij van de basis en werd hij gespoten op basis van een schema van Jeroen van Veenendaal. Het minste wat je kunt zeggen, is dat de decoratie totaal afwijkt van die van de oude toestellen die door het team werden gebruikt, die altijd gebaseerd waren op groene camouflage met zwarte markeringen. De « look » is eigentijdser en moderner. Naast het benadrukken van de « wolf », insigne van de 1ste Wing, op een oranje achtergrond, de kleur van het 17de squadron, heeft het toestel nu een « disruptief » camouflagepatroon bestaande uit drie grijstinten. Dit type camouflage, bekend onder de Amerikaanse naam « Razzle Dazzle », ontstond tijdens de Eerste Wereldoorlog op (water)vliegtuigen en boten. Het raakte in onbruik door technologische ontwikkelingen, maar heeft niet als doel te verbergen, maar om het silhouet te doorbreken om de schatting van de afstand en de gevolgde richting moeilijk te maken, waarbij «to Dazzle » “verwarren” betekent, « to Razzle » “verblinden” in het Engels. Het team en de dienst publieke relaties van de Luchtcomponent hadden dachten er goed aan te doen om indruk te maken bij de presentatie van de nieuwe beschilderingen met een Amerikaanse show met muziek en rook, helaas verpest door het slechte weer.
Met als call-sign « Razzle Blades » zal het toestel tijdens de vliegshows worden bestuurd door Majoor vlieger Jo Jacobs en Majoor vlieger Stijn Soenens, uiteraard ervaren piloten. De eerste heeft 1.600 vlieguren op zijn naam staan, de tweede is instructeur met 1.700 vlieguren op de teller. Een technisch team van zes personen zal zorgen voor de technische en promotionele ondersteuning.
De afspraken voor 2021
De trainingen van het team en de andere demonstratieteams (F-16 van Vador en de SF-260 van de Rode Duivels) zouden tegen eind februari moeten hervatten.
Zoals voor iedereen zal het Belgische programma van het A-109-display team uiteraard afhankelijk zijn van de gezondheidscrisis, maar de volgende data staan al gepland: de « Belgian Air Force Days » in Florennes op 26 en 27 juni, de Sanicole International Airshow in Hechtel van 10 tot 12 september alsook verschillende activiteiten in het kader van de 75 jaar van de Belgische Luchtmacht in 2021.
Met de hoop dat we elkaar allemaal langs de landingsbaan terugvinden om onze luchtacrobaten te bewonderen, wensen we hen nu al een goede vlucht.
Dank aan COMOPSAIR-IPR en het team « Razzle Blades ».
