Luik, 5 januari 2018. Zevenentwintig jaar na de oprichting van de nv SAB (Société de l’aéroport de Bierset), en tien jaar na de transformatie tot N.V. Liege Airport, heeft de luchthaven van Luik een vruchtbaar 2017 achter de rug, met de concretisering van de overname van de activiteiten van het TNT-sorteercentrum door Fedex, en de overname van TNT Airways door de ASL-groep, het tweede jaar van de Chinese charters, en de groei van haar cargo-activiteiten met de komst van nieuwe belangrijke klanten.
 | De overname van TNT door Fedex in 2016 heeft geleid tot grote veranderingen, waaronder de overname van TNT Airways door de ASL Aviation Group. Eén van de laatste B737F’s (OE-IAR B737-4M0SF cn 29208) nog in TNT-kleuren staat naast één van de eerste B737F’s (OO-TNP B737-45BDSF cn 27256) van ASL Airlines Belgium, recentelijk opnieuw geverfd in Fedex-kleuren. |
Achtste Europese vrachtluchthaven
Liege Airport (www.liegeairport.com) bekleedt de zeer benijdenswaardige achtste positie in de ranglijst van vrachtluchthavens in Europa (en de eerste in België). 717.000 ton vracht werd geregistreerd in 2017, een substantiële toename (+8,5%) ten opzichte van de 660.604 ton van het voorgaande jaar. De grens van 700.000 ton is overschreden en vormt een nieuw record voor de luchthaven. Als enige Europese luchthaven die prioriteit geeft aan full cargo, beschikt Liege Airport over aanzienlijke troeven voor deze sector. De luchthaven is 24 uur per dag, 7 dagen per week zonder beperkingen geopend en biedt een flexibele en snelle servicekwaliteit, dit alles op minder dan één dag vrachtwagenafstand van het hart van de gouden driehoek Amsterdam-Parijs-Frankfurt (400 miljoen consumenten). Het beschikt over een infrastructuur die voldoet aan diverse logistieke behoeften. Naast de specialisatie in expresstransport (sinds de vestiging van TNT in 1998), is Liege Airport ook een “full cargo” luchthaven die een grote groei kent met de ontwikkeling van e-commerce, maar ook gespecialiseerd vrachtvervoer zoals farmaceutische en bederfelijke producten, of levende dieren (bijna 4.000 paarden per jaar!). Liege Airport heeft zijn merk Flexpress ontwikkeld en heeft recentelijk nieuwe investeringen aangekondigd.
 | Ethiopian Airlines is een van de belangrijkste gebruikers van de Flexport in de noordelijke cargo zone en opereert sinds 2008 vanuit Luik. De B777-F6N ET-APU (cn 41817) is gefotografeerd tijdens het laden. |
“Liege Airport zal vanaf 2018 haar opslagruimtes in de eerste lijn uitbreiden. Er zijn bijna 20.000 m² extra magazijnen en apparatuur gepland, wat een toename van 30% van onze vrachtafhandelingscapaciteit betekent. De eerste hal van 6.000 m² zal beschikbaar zijn in januari 2018 en de andere magazijnen zullen eind 2018 operationeel zijn. Onze troeven – vrije terreinen, geen slots en servicekwaliteit – trekken de operators aan”, aldus Luc Partoune, CEO van Liege Airport.
De duidelijk gedefinieerde strategie van Liege Airport wordt ondersteund door een investering van meer dan 20 miljoen euro om te voldoen aan de huidige behoeften en toekomstige kansen. Meer dan 300 directe banen zullen zo worden gecreëerd. Liege Airport heeft bovendien recent besloten om haar tarmac-oppervlakken te vergroten en vier nieuwe parkeerplaatsen voor grote vliegtuigen aan te leggen, wat een investering van 30 miljoen euro vertegenwoordigt. Na het besluit om 20.000 m² extra magazijnen te realiseren, investeert Liege Airport in 2018 meer dan 50 miljoen euro in de noordelijke cargo zone.
 | Deze Boeing B777-FFT (B-2094 cn 44685) van Air China Cargo, gefotografeerd in Amsterdam, landt nu in Luik vanwege de verzadiging van de Nederlandse luchthaven. Liege Airport hoopt dat deze maatschappij in 2018 de frequentie van deze vluchten, die momenteel wekelijks zijn, zal verhogen. |
Zoals Luc Partoune, CEO van Liege Airport, uitlegt: “Enerzijds kent de wereldwijde vrachtactiviteit een algemene groei, gestimuleerd door goede economische prestaties in Europa, maar ook door de opkomst van nieuwe niches gedreven door e-commerce. En de verzadiging van de luchthaven van Amsterdam verandert de situatie.”
 | Qatar Airways Cargo arriveerde in 2013 op Liege Airport. Ze gebruiken voornamelijk Boeing 777F’s en Airbus A330F’s, maar hebben recentelijk ook hun Boeing 747-8F’s geïntroduceerd op sommige vluchten. De Airbus A330-243F (A7-AFJ cn 1708) is gefotografeerd net na de landing op baan 22L. |
In vracht werden de activiteiten van alle klantmaatschappijen ondersteund met significante stijgingen voor CAL (Cargo Airlines – Israël), El Al en Qatar Airways Cargo. TNT bleef goed presteren in zijn overgangsfase na de overname door Fedex en blijft veruit de belangrijkste klant.
TNT-Fedex en TNT Airways-ASL: de grote veranderingen
Het sorteercentrum van TNT dient nu de behoeften van beide merken (Fedex en TNT). De Europese Commissie had als voorwaarde voor de goedkeuring van de overname van TNT door Fedex gesteld dat de dochteronderneming TNT Airways zou worden verkocht. De ASL Aviation Group had in februari 2016 haar intentie aangekondigd om de twee luchtvaartmaatschappijen van TNT Express, namelijk TNT Airways (België) en Pan Air (Spanje), over te nemen. Dit aanbod was voorwaardelijk aan de goedkeuring van de overname van TNT Express door Fedex. Dit werd geformaliseerd op 18 mei 2016 en maakte de concretisering mogelijk van een meerjarenovereenkomst waarbij ASL Aviation de opdracht kreeg om de vluchten uit te voeren voor de nieuwe entiteit Fedex-TNT. TNT Airways en Pan Air, en al hun personeel (580), werden vervolgens overgedragen aan ASL Aviation. Deze gigantische operatie vond plaats zonder onderbreking van de dienstverlening.
 | In 2009 op het tarmac opgesteld voor het TNT-sorteercentrum, waren deze drie British Aerospace 146-300QT’s in de kleuren van TNT Airways toen nog Belgisch (OO-TAZ OO-TAF OO-TAY). Ze werden enkele jaren later overgedragen aan Panair Spain, dat sindsdien ASL Airlines Spain is geworden. |
Het TNT-sorteercentrum op de luchthaven van Luik werd in 1998 geopend en in 2007 uitgebreid. Gelegen in de vrachtzone ten zuiden van de landingsbaan, werken er nu meer dan 1.500 mensen en beslaat het een oppervlakte van 75.000 m2. Terwijl het onder TNT de gehele Europese luchtvracht afhandelde, maakt het nu deel uit van het Fedex-netwerk. De introductie van een nieuwe Fedex-vlucht met een Boeing 777 van Luik naar Memphis (hoofdkantoor van Federal Express), en meer recentelijk de lancering van nieuwe intra-Europese vluchten die Luik verbinden met Londen-Stansted, Bazel, Genève en East Midlands, bevestigen de rol van de TNT-hub in Luik als een belangrijke operatie voor de groep. Luik maakt nu integraal deel uit van het Europese hubnetwerk van Fedex Express, dat al aanwezig is op de luchthavens van Parijs Charles de Gaulle en Keulen. Maar liefst 100.000 zendingen passeren dagelijks het sorteercentrum van de Luikse luchthaven.
David Binks, President FedEx Express Europe en Chief Executive Officer TNT, geeft aan dat zijn bedrijf van plan is om zijn positie als wereldwijde nummer één te versterken dankzij deze integratie van de Europese hub van TNT. Fedex investeert dan ook 120 miljoen euro in de bouw van een nieuw sorteercentrum dat in februari 2018 zal worden geopend en de capaciteit met 30% zal verhogen.
 | Logisch gevolg van de integratie van TNT in Fedex, is Luik nu verbonden met Memphis, het hoofdkantoor en de belangrijkste hub van Fedex, met een Boeing 777F. Hier de N884FD B777-F52 (cn 37137) gefotografeerd tijdens de landing op baan 22L. |
Elke nacht stijgen ongeveer veertig vliegtuigen op van de startbanen van Liege Airport, aangevuld met een vloot van ongeveer 130 vrachtwagens en bestelwagens.
De belangrijkste luchtvaartmaatschappij gevestigd op Liege Airport, de voormalige TNT Airways, is omgedoopt tot ASL Airlines Belgium. De integratie in het logistieke netwerk van Fedex heeft geleid tot belangrijke wijzigingen in de vloot. De drie Boeing 777’s zijn overgegaan naar Fedex, en twee extra Boeing 747’s zijn dit jaar aangeschaft.
 | ASL Airlines Belgium heeft in 2017 twee Boeing 747’s aan haar vloot toegevoegd. De B747-4B5ERF OE-IFD (cn 33945) in zeer korte finale op de 22L. |
Het herverfproces van de vliegtuigen voorziet dat een deel van de vloot de kleuren van Fedex draagt, met de vermelding “European Services provided by ASL Airlines”, en een ander deel in de ASL Airlines-livery, met een nieuw kleurenschema dat geleidelijk wordt toegepast. De vloot onder Belgisch AOC omvat momenteel 28 vliegtuigen: 2 Boeing 737-300’s, 18 B737-400’s, 5 B747’s en 3 B757’s.
 | De Boeing 737F OO-TNO (B737-49RSF cn 28881) in de nieuwe ASL Airlines Belgium-livery. |
 | Een deel van de ASL-vloot opereert in de kleuren van Fedex, met de vermelding “European Services provided by ASL Airlines”, zoals geïllustreerd op de Boeing 737F OO-TNN (B737-45DF cn 2713). |
ASL Aviation Group beschikt over maar liefst zes luchtvaartmaatschappijen in Europa: ASL Airlines Spain (voorheen Pan Air); ASL Airlines France (voorheen Europe Airpost); ASL Airlines Hungary (voorheen Farnair Hungary); ASL Airlines Ireland (voorheen Aero Contractors) en ASL Airlines Switzerland (voorheen Farnair Switzerland). Sommige van hun vliegtuigen versterken regelmatig de Luikse vloot. We herinneren eraan dat ASL Aviation Group, met hoofdzetel in Ierland, gedeeltelijk Belgisch is, aangezien de Belgische Scheepvaartmaatschappij (CMB) 51% van het kapitaal bezit.
 | Eveneens overgenomen door de ASL Aviation Group, is de Spaanse maatschappij Pan Air omgedoopt tot ASL Airlines Spain. Hier, een van hun British Aerospace 146-300QT’s, de EC-MID (cn 3168 ex OO-TAH). |
Nieuwe klanten
Sinds de komst van de Israëlische CAL (Cargo Air Lines) in 1996 hebben andere internationale luchtvaartmaatschappijen ervoor gekozen om Luik aan te doen. Ethiopian Airlines heeft er in 2008 een hub van gemaakt, en Qatar Airways Cargo is in 2013 gearriveerd. De Amerikaanse Western Global baseert er verschillende van haar MD-11F’s. En tal van operators worden regelmatig gecharterd om de TNT-Fedex-hub te bedienen of om de Flexport in de noordelijke vrachtzone te bevoorraden.
 | De Amerikaanse maatschappij Western Global opereert verschillende McDonnell-Douglas MD-11F’s vanuit Luik, waaronder de N581JN (cn 48581). |
Sinds juni 2017 voert Air China Cargo één rotatie per week uit met een Boeing 777 tussen Shanghai en Luik, en verwacht in 2018 een toename van het aantal vluchten.
Begin oktober besloot de Russische maatschappij Air Bridge Cargo (ABC) een nieuwe hub te vestigen op Liege Airport. ABC, onderdeel van de Volga-Dnepr-groep, had al een lange ervaring met samenwerking met Liege Airport via Atran Airlines, dat regelmatig voor TNT vliegt met een Boeing 737-400F. Tijdens het winterseizoen zal ABC tot twaalf vluchten per week van en naar Luik uitvoeren, waarbij bestemmingen in Azië, Noord-Amerika en Europa worden bediend. ABC werd opgericht in 2004 en opereert maar liefst achttien Boeing 747 vrachtvliegtuigen, waarvan elf van de nieuwste generatie (B747-8F), en is in enkele jaren uitgegroeid tot een van de tien belangrijkste internationale vrachtluchtvaartmaatschappijen. Sinds de oprichting heeft het dertien opeenvolgende jaren van groei in het vervoerde tonnage gekend.
 | De Russische maatschappij Air Bridge Cargo kondigde in oktober 2017 haar besluit aan om zich op Liege Airport te vestigen. Zij exploiteert een vloot van achttien Boeing 747’s, waarvan elf van de laatste generatie -8F, zoals deze VQ-BLQ (B747-8HVF cn 37581). |
 | De passagiersterminal werd geopend in 2005. Op de achtergrond is een bord te zien dat de passagiers van de Chinese touroperator u-Tours verwelkomt, evenals een Airbus A340-541 van Qatar Airways (A7-HHH A340-541 cn 495). |
Naast vracht beschikt Liege Airport ook over een zeer moderne passagiersterminal, die vier “gates” heeft en 500 passagiers/uur kan ontvangen.
Deze wordt voornamelijk gebruikt door luchtvaartmaatschappijen van touroperators/reisorganisaties. TUI Airlines of Belgium biedt vier bestemmingen aan vanuit Luik: Alicante, Las Palmas, Malaga en Tenerife. Sinds 2016 heeft een Chinese touroperator, u-tour, vluchten georganiseerd die acht steden in zijn land met Luik verbonden met behulp van Russische luchtvaartmaatschappijen. Dit belangrijke verkeer (100.000 passagiers/jaar) kwam in september 2017 abrupt tot stilstand met het faillissement van de Russische maatschappij Vim Airlines, die I-Fly had opgevolgd. Het is niet uitgesloten dat deze vluchten volgend jaar worden hervat, maar hierover is momenteel niets bekend.
De aanhoudende geruchten eind 2017 voorspelden de potentiële komst van Ryanair in 2018. De woordvoerder van de luchthaven, Christian Delcourt, bevestigde bovendien het bestaan van gevorderde commerciële gesprekken tussen Liege Airport en de Ierse low-cost maatschappij. Als deze onderhandelingen slagen, zou dit een aanzienlijke potentiële toename betekenen van het aantal passagiers dat vanuit de Luikse luchthaven vertrekt, vergeleken met de 192.000 passagiers die in 2017 werden geregistreerd. Het totale aantal bewegingen (passagiers en vracht) bedroeg 37.199 voor het jaar 2017.
Een efficiënte infrastructuur
De luchthaven beschikt over twee startbanen. De 04R/22L is de belangrijkste met een lengte van 3.690 m en een breedte van 45 m. In de richting 22L beschikt deze over een ILS Categorie III, wat landingen mogelijk maakt met een Zichtafstand op de Baan (RVR) van 125 m, en in de andere richting (04R) over een ILS Categorie I, met een RVR van 400 m. De secundaire baan 04L/22R meet 2.340 m x 45 m. De luchthaven beschikt over een DVOR/DME baken en een grondradar. De luchtverkeersleiding wordt verzorgd door Belgocontrol. De operaties (inclusief parkeerbeheer) worden beheerd door het Luchthaven Operatie Centrum (APOC) van Liege Airport.
 | Het APOC-operatiecentrum beheert ook de vliegtuigparkings. |
Met zijn hoofdbaan die in 2010 werd verlengd tot 3.690 m, maakt Liege Airport opstijgen met volledige belading van alle soorten vliegtuigen mogelijk. Het verbindt een groot aantal luchthavens, zowel in Europa als intercontinentaal naar Noord-Amerika, Afrika, het Midden-Oosten, Azië en zelfs Oceanië.
De directe toegang tot de landingsbanen en vliegtuigparkeerplaatsen in de onmiddellijke nabijheid van de noordelijke en zuidelijke vrachthallen minimaliseert de overstaptijden. De douanediensten en veterinaire of fytosanitaire controles zijn 24 uur per dag aanwezig. Luchtvaartmaatschappijen hebben bovendien een zeer ruime keuze aan dienstverleners voor afhandeling en de levering van vliegtuigbrandstof. Op het gebied van luchthavenassistentie delen drie bedrijven de markt: Aviapartner, LACHS en Swissport. En Air BP, Total Belgium, Vitol, Q8 en World Fuel Services zijn de leveranciers van Jet A1. De “Fuel Farm” van Liege Airport maakt ook de bevoorrading met Avgas 100LL mogelijk.
Voor zakelijke luchtvaart wordt een dedicated terminal beheerd door Aviapartner Liege Executive.
Bekroonde servicekwaliteit
Als teken van erkenning voor de kwaliteit van haar diensten, heeft Liege Airport de “Air Cargo Excellence 2017”-prijs van professionals in de sector ontvangen in de categorieën “Beste luchthaven 400.000-900.000 ton” en “Beste Europese luchthaven”.
Wat een weg is afgelegd sinds de oprichting van de nv SAB in 1990 op wat toen een militaire luchthaven was met beperkte civiele activiteit. Vanaf 1996 begonnen de luchtvrachtactiviteiten echt duurzaam te groeien, met de vestiging van de Europese hub van Cargo Airlines (CAL), al snel gevolgd in 1998 door de ingebruikname van het TNT-sorteercentrum. Deze operators zijn nog steeds twee van de belangrijkste klanten van Liege Airport. In 1999 tekende ADP een partnerschapsovereenkomst met de SAB waarin zij een financiële participatie namen. De passagiersterminal werd in 2005 geopend en ontving in 2016 382.000 passagiers. In 2007 transformeerde de SAB en werd nv Liege Airport.
 | Gebruikt door de Chinese touroperator u-Tours voor zijn tweede seizoen van China-België verbindingen, moest de Russische luchtvaartmaatschappij Vim Airlines haar activiteiten in september stopzetten. Haar vloot (waaronder deze Boeing 777212ER VP-BVX cn 28514) werd grotendeels opgeslagen op de Spaanse luchthaven van Teruel. |
 | Een langdurige klant van de Luikse platforms, Icelandair Cargo, is onder meer een belangrijke speler in het transport van bederfelijke goederen en ook paarden. Gefotografeerd tijdens de landing, de TF-FIG is een van hun Boeing 757F’s (cn 24456). |
Liege Airport, uitgegroeid tot de voorkeursoplossing voor grote logistieke en vrachtvervoerbedrijven in Europa, biedt beschikbaarheid qua openingstijden en ontvangstcapaciteit, en dat tegen lagere tarieven dan de grote internationale luchthavens. Daarbij komen de beschikbaarheid van start- en landingsslots, grote parkeerplaatsen en een logistieke infrastructuur die is aangepast aan de verschillende vrachtcategorieën. Liège Logistics, het multimodale platform voor spoor-wegtransport, distributie en logistiek, bevindt zich op enkele honderden meters afstand, evenals de toegang tot het autosnelwegennet, waardoor het op minder dan een dag vrachtwagenafstand van de grootste Europese steden ligt. Liege Airport, gericht op vracht, streeft voortdurend naar verbetering van haar diensten, en de recente aankondiging van nieuwe investeringen in extra magazijnen en apparatuur maakt het mogelijk om tegen eind 2018 de vrachtafhandelingscapaciteit op de Luikse luchthaven met 30% te verhogen, terwijl honderden directe banen worden gecreëerd. We herinneren eraan dat Liege Airport al goed was voor maar liefst 3.500 directe banen. Een groot succes zowel voor de Waalse regio als voor België. En met mooie ontwikkelingsperspectieven in de komende jaren.
Tekst en foto’s: Guy Viselé
