Het 1e Eskadron viert zijn 100-jarig jubileum in juni 2017

Florennes, 11 mei 2017. Met gepaste trots presenteert het 1ste Smaldeel het speciaal gedecoreerde vliegtuig ter gelegenheid van de honderdste verjaardag van zijn embleem, de inmiddels legendarische Distel.

Als we strikt de nummering van de smaldelen volgen, werd het 1ste, om zo te zeggen, tegelijkertijd met de Belgische militaire luchtvaart geboren, want het werd officieel opgericht in Brasschaat in september 1913 met Jéro-Farman HF16 en HF20 vliegtuigen, dus 105 jaar geleden. Het werd het 1ste jachtsmaldeel in januari 1916 en werd toen uitgerust met Sopwith Camel en Hanriot-Dupont HD.1, twee fijne jagers die de vliegtoestellen waren van de azen Jan Olieslagers, Willy Coppens de Houthulst en André De Meulemeester.

De Hanriot-Dupont HD.1 die in 1918 zijn carrière begon als HD75 bij de Belgische luchtvaart, is de enige van dit type die vandaag de dag nog steeds luchtwaardig is in Nieuw-Zeeland, waar hij na vele omzwervingen terechtkwam. Onlangs werd overwogen om hem naar België te laten komen voor het 100-jarig jubileum van het 1ste Smaldeel, maar de onoverkomelijke kosten van het zeetransport hebben de betrokkenen er snel toe gebracht hiervan af te zien. Eén van de avonturen van dit toestel vond plaats in de VS, waar het hier te zien is, na restauratie in luchtwaardige staat, op Sonoma Airport in Californië op 27 april 1968. (Archieven Jean-Pierre Decock)

In 1917 werd het distelembleem door het 1ste Smaldeel aangenomen, samen met zijn motto “Nemo me impune lacessit” (niemand plaagt mij ongestraft). Dit insigne was een creatie van André De Meulemeester, die aanleg had voor tekenen en zelfs een gerenommeerd kunstschilder werd na de Eerste Wereldoorlog.

Close-up van de HD75 in de VS in 1968 met het embleem conform dat oorspronkelijk gecreëerd door André De Meulemeester, d.w.z. met de bloemkelk in de vorm van een champagnekurk. (Archieven Jean-Pierre Decock)

Het 1ste Smaldeel met de distel werd omgedoopt tot het 9de, maar behield zijn insigne tijdens de reorganisatie van februari 1918. Het werd in november 1924 opnieuw genummerd als het 2de Smaldeel, nog steeds een jachtsmaldeel, en bleef dat tot 1940, bij het begin van de Tweede Wereldoorlog. De nieuw opgerichte Belgische Luchtmacht in oktober 1946 omvatte het 1ste Smaldeel op Spitfire MK XIV, gemarkeerd met de Distel. Dit embleem werd tijdens zijn bestaan met trots aangebracht op een twintigtal verschillende toestellen.

Het 1ste Smaldeel viert zijn honderdste verjaardag met een galadiner op 23 juni aanstaande. Ter gelegenheid hiervan heeft het prachtige polo’s laten maken met het Distel-logo en een herdenkingsbadge: alle informatie over maten of andere zaken op http://www.barnstormer.fr/ en bestellingen via stingers@mil.be.

	De F-16AM (FA-132) speciaal gedecoreerd ter gelegenheid van de honderdste verjaardag van het 1ste Smaldeel bij zijn oplevering op 11 mei 2017 vanuit de spuithal van de basis van Florennes. (Foto’s Jef Pets)

Het tweede initiatief in verband met dit speciale evenement is een boek dat is ontworpen met een originele benadering, getiteld “100 years of 1 SQN in 100 Anecdotes” en, opmerkelijk genoeg, gefinancierd via crowdfunding. Voor volledige informatie, surf naar https://kisskissbankbank.com/fr/projects/100-years-of-1sqn-in-100-anecdotes.

Dit is een geweldige gelegenheid om op een originele en sympathieke manier een breed deel van de geschiedenis van de Belgische militaire luchtvaart te verwerven, wat de manschappen van het 1ste Smaldeel te danken is.

Zegt het voort!

Jean-Pierre Decock

Dank aan Jef Pets voor zijn foto’s.