Journaal van een Belgische piloot, van de Koude Ooorlog tot humanitaire interventies in Afrika

GVE-2.jpg

Brussel, 27 oktober 2016: Het boek geschreven door Brigadegeneraal-Vlieger (b.d.) Guy Van Eeckhoudt is zojuist bij mij aangekomen. Het is een “baksteen” van bijna 400 pagina’s die ik snel doorblader, wat me alleen maar aanzet om het te lezen, wat ik dan ook zonder uitstel en met veel plezier doe… zo duidelijk is het talent van de auteur als verteller.

Hij behandelt de vele aspecten van zijn carrière bij de Luchtmacht, die bijna 40 jaar geleden begon, midden in de Koude Oorlog. Zijn verhaal bestrijkt de fundamentele kwesties van die tijd, maar zit ook boordevol anekdotes – soms vrolijk, soms minder – die de lectuur verrijken en kruiden. Hoeveel gezichten, hoeveel namen van vrienden worden er niet herinnerd; dit zal warmte in het hart brengen van degenen die de Luchtmacht hebben gediend of bezocht in de verschillende tijdperken die Guy Van Eeckhoudt beschrijft, van zijn status als leerling-piloot die overstapte naar de jachtvliegerij en daarna verderging in het militaire transport, waar humanitaire missies in zwart Afrika schering en inslag waren, om na zijn pensioen verder te vliegen in een SV4B, een veteraan-dubbeldekker waarop hij vloog toen hij een beginneling was in het vliegen.

Ik moet toegeven dat ik vooral genoten heb van een van de eerste hoofdstukken van zijn werk, gewijd aan het begin van zijn carrière, aan de opleiding en de missie als instructeur op Fouga Magister bij de Franse Luchtmacht, meer bepaald in Cognac. Vanaf het begin van het boek heeft Guy Van Eeckhoudt de gave om zijn vliegervaring met de lezer te delen, die zich snel in de “back seat” van zijn vliegtuig waant. Maar deze dynamische luchtvaartkant bevat tal van kleine verhalen binnen het hoofdverhaal, waardoor men de grandeur van de Franse vliegers ontdekt, beantwoord door een eerder “eigenzinnig” gedrag van de Belgische piloten.

De ervaring van Guy Van Eeckhoudt is rijk aan enkele jaren aan de controls van de legendarische F-104G Starfighter van het 350ste smaldeel, waarbinnen zijn vader, de “Grote Van”, tijdens de Tweede Wereldoorlog had gediend. Na een medisch probleem dat hem de toegang tot de F-104G ontnam, werd hij opnieuw toegewezen aan de opleiding op de T-33, waarna hij korpschef werd van de elementaire vliegschool van Gossoncourt. Daarna bekleedde hij verschillende stafuncties voor variabele periodes, zoals het lot van hogere officieren is.

De auteur, Brigadegeneraal-Vlieger b.d. Guy Van Eeckhoudt, geflankeerd door voormalige piloten van de Luchtmacht tijdens het banket van de “Vieilles Tiges” van de Belgische luchtvaart op 30 april 2016: links Kolonel-Vlieger b.d. Wilfried “Bill” Tersago en rechts Kolonel-Vlieger b.d. Eddy De Sutter, commandant van het 5de smaldeel toen Guy Van Eeckhoudt de korpschef was van de basis van Gossoncourt. (Foto Norbert Niels)

Eind 1992 nam hij het bevel over van de 15de transportwing. Het was het decennium waarin onlusten frequent toenamen in Afrika, niet alleen in Zaïre, maar ook in Oost-Afrika en Rwanda. In dat land, dat triestig bekend werd door zijn genocide, werden tien Belgische paracommando’s onder VN-bevel koelbloedig neergeschoten. In maart en april 1994 was Guy Van Eeckhoudt daar commandant en coördinator van de luchtmiddelen die in Kigali waren ingezet, zowel door de Belgen als door de geallieerde naties. Op het hoogtepunt van wat een echte burgeroorlog was geworden en terwijl hij gevangen zat tussen het kruisvuur van rivaliserende facties op de luchthaven van Kigali, slaagde Guy Van Eeckhoudt erin de take-off van de Franse C-130H, die het doelwit van Rwandese mortieren was geworden, te verzekeren en duizenden Belgische en Europese burgers uit het woedende Rwanda te evacueren. Hij evacueerde ook het 2de paracommando-bataljon, ontheven van het VN-mandaat, evenals zijn voertuigen; een niet bijzonder gemakkelijke operatie… Guy Van Eeckhoudt vertelt de avonturen op een adembenemende manier, “live”. Het is ‘heet van de naald’ beleefd, maar koelbloedig beheerd door een (grote) korpschef… Dit belangrijke hoofdstuk van het boek is absoluut de moeite waard om te lezen, want dergelijke verslagen met een perspectief op de gebeurtenissen zijn zeldzaam, omdat ze meestal ontbreken in de massamedia.

Lockheed F-104G Starfighter van de 1ste jachtwing van Beauvechain, ingezet in Solenzara (Corsica) voor een lucht-luchtschietoefening. (Archief Jean-Pierre Decock)

Een groots moment voor Kolonel Guy Van Eeckhoudt (midden) wanneer Paus Johannes Paulus II op 3 juni 1995 in Melsbroek aankomt ter gelegenheid van de zaligverklaring van Pater Damiaan, de apostel van de leprapatiënten van Molokai. De Paus schudt de hand van Padre Marc Lateur, aalmoezenier van de Luchtmacht, onder het toeziend oog van Koning Albert II, rechts op de foto. (Foto Centrum Dakota)

Het gevoelige onderwerp, bron van polemieken, is het tragische ongeval met de C-130H Hercules met registratie CH-06 van de 15de wing in Eindhoven in juli 1996, waarbij 34 mensen omkwamen, waaronder de vier bemanningsleden. Guy Van Eeckhoudt, destijds Kolonel en commandant van de 15de wing, legt de feiten objectief uit en zet de klok gelijk wat betreft de laster van sommige kwaadwillenden ten aanzien van de Luchtmacht, die door de pers werd overgenomen.

Een andere constante van dit indrukwekkende werk is het feit dat de auteur nooit vergeet of nalaat te spreken over de vele personen die hem hebben geholpen of bijgestaan, of die onder zijn bevel stonden. Guy Van Eeckhoudt bewijst hiermee dat dankbaarheid aanzet tot optimisme en zich te richten op wat vreugde brengt in plaats van op wat ontbreekt.

Voor mij is dit boek een must en ik kan het dan ook ten zeerste aanbevelen aan elke liefhebber van vliegersverhalen, uiteraard militaire en uiteraard Belgische, die hedendaagse gebeurtenissen in een aangename stijl vertellen. Bovendien is de prijs verre van afschrikwekkend, dus schaf uw exemplaar zonder aarzelen aan, de lectuur zal u zeker bekoren!

De “Pti Van”, zoals aangegeven op het richtingsroer van de SV4B die eind 2013 werd aangekocht en wordt gevlogen door Guy Van Eeckhoudt en Olivier, een van zijn zonen; het toestel is hier te zien in Gossoncourt in juli 2014. (Foto Jean-Pierre Decock)

Jean-Pierre Decock

“Dagboek van een Belgische piloot van de Koude Oorlog tot humanitaire interventies in Afrika” door Brigadegeneraal-Vlieger b.d. Guy Van Eeckhoudt, een volume van 384 pagina’s op A4-formaat met een flexibele omslag, geïllustreerd met talrijke zwart-witfoto’s.

Bestelling bij uitgever Studio Royal Print via overschrijving op rekening BE92 001192297223 van 35 euro voor België en 40 euro voor Frankrijk (verzendkosten inbegrepen) met vermelding “Van Eeckhoudt”.

Meer info op www.lelivrebelge.be

Picture of Jean-Pierre Decock

Jean-Pierre Decock

Brevet B de vol à voile en 1958. Pilote privé avion en 1970. Totalise 600 heures de vol dont 70 d’acro. Un œil droit insuffisant empêche toute carrière dans l’aviation. (Co-)Auteur et traducteur de 41 ouvrages d’aviation publiés en 4 langues depuis 1978. Compétences: histoire, technique et pilotage (aviation civile, militaire ou sportive).