Eeklo, 1 december 2012. De sporthal van de Vlaamse stad wordt overspoeld door liefhebbers van ballonvaren en, meer in het bijzonder, van heteluchtballonnen, die hier als het ware hun tweejaarlijkse beurs houden onder de vleugels van de Koninklijke Belgische Ballonvaart Federatie/Fédération Royale Belge d’Aérostation, zelf verbonden met de Koninklijke Belgische Aero-Club.
Dit evenement, dat telkens op een andere plaats in het land plaatsvindt, stelt heteluchtballonvaarders in staat de nieuwigheden met betrekking tot hun favoriete sport te ontdekken, want de Belgische vertegenwoordigers van de grote heteluchtballonfabrikanten komen hen daar ontmoeten met toestellen en alle accessoires en aanverwante producten voor liefhebbers van langzame, stille vluchten op zeer lage hoogte, meegevoerd door de schemerbriesjes.
Een duidelijk didactische kant versterkte dit evenement eveneens, in de zin dat het gekoppeld was aan een veiligheidsseminarie en een bijeenkomst van ballonvaarders gericht op de jaarlijkse Ballonmeeting van Eeklo, een van de vijf of zes belangrijkste jaarlijkse meetings van de discipline in België.
Innovaties bij alle fabrikanten
Lindstrand, een van de belangrijkste Britse heteluchtballonfabrikanten, presenteerde er zijn assortiment. De Belgische vertegenwoordiger van het merk, Peter De Bock, zelf een heteluchtballonpiloot met zo’n 1.300 vlieguren, aarzelde niet om de nieuwsgierigheid van de bezoekers te bevredigen door al hun vragen te beantwoorden.
 | Een in de expositiehal opgehangen ballon maakt perfect duidelijk dat het om de dag van de ballonvaart gaat. |
 | De stand van fabrikant Lindstrand geeft goed de activiteiten van het bedrijf weer. |
Ultra Magic, het grote Europese merk, markeerde het evenement met zijn belangrijke aanwezigheid. Zoals de Belgische importeurs van het Spaanse merk, Filip Audenaert en Benoit Siméons, aangaven, is Ultra Magic het tweede merk op de markt en moet het daarom constant vooruitgaan. Een van de belangrijkste vorderingen van Ultra Magic is de zogenaamde ecologische ballon, die 40% minder gas verbruikt dan klassieke heteluchtballonnen (waarvan de envelop slechts uit één laag stof bestaat) dankzij zijn dubbelwandige envelop. Deze fabrikant is gespecialiseerd in gondels met grote capaciteit die tot tien passagiers kunnen vervoeren, naast kleinere rieten gondels bestemd voor wedstrijdballonnen. Ook hier biedt Ultra Magic iets nieuws met een “lichtgewicht” gondel waarvan het essentiële materiaal koolstof is. De Belgische vertegenwoordigers van Ultra Magic verkochten in 2012 zeven ballonnen en ongeveer vijftig sinds de vestiging van het merk in het koninkrijk. Als mede-marktleider streeft Ultra Magic er voortdurend naar om te innoveren en, daartoe, neemt het deel aan grote Europese en wereldwijde ballonvaarten, waardoor het in contact blijft met concurrenten. Dankzij dit ontwikkelt het bedrijf momenteel een detectiesysteem voor hoogspanningslijnen om de ballonvaarder te waarschuwen voor de nabijheid van dit soort dodelijke obstakels voor ballonnen.
 | Voor de Lindstrand-stand, Peter De Bock, 1.300 vlieguren in een heteluchtballon en distributeur voor België (rechts) met Lowie “Ballon”, een liefhebber van lichter-dan-lucht-vaartuigen. |
 | Onder de blikvangerballon van Ultra Magic en voor een dubbelwandig vleugelstaal, de Belgische distributeurs van het Spaanse merk, Benoit Siméons (links) en Filip Audenaert (rechts). |
De Britse fabrikant Cameron is de onbetwiste leider op de Europese markt en de omvang van zijn stand liet daarover weinig twijfel bestaan. De distributeur voor België is AB Ballonvaart, gevestigd in Gent. De manager, Koen Audenaert (niet te verwarren met zijn naamgenoot bij Ultra Magic), is zelf ballonpiloot en heeft 3.400 vlieguren opgebouwd in 23 jaar praktijk. Hij stelt dat 84% van de wereldwijd gebouwde ballonnen door Cameron zijn geproduceerd, dat sinds zijn oprichting bijna zesduizend ballonnen heeft verkocht, waarvan driehonderd in België, waarvan er momenteel nog ongeveer honderdvijftig een luchtwaardigheidscertificaat bezitten. Cameron staat ook bekend en wordt erkend als fabrikant van bestuurbare heteluchtballonnen of ballonnen waarvan de omhulling een ongebruikelijke vorm heeft voor specifieke reclamedoeleinden. De verkopen in België bedroegen in 2012 acht eenheden, wat een normaal commercieel jaar betekent.
Als marktleider handhaaft Cameron wat het beroemd heeft gemaakt, namelijk zijn bekwaamheid om omhulsels te produceren van stof die tegelijkertijd zeer licht en zeer resistent is, een doorslaggevende factor voor vliegende objecten die lichter zijn dan lucht. De innovatie die op de beurs werd gepresenteerd, bestond uit een een- of tweezits opvouwbare gondel waarbij de brander op zijn plaats bleef, wat het transport vergemakkelijkt, vooral bij het ophalen na een vlucht op het platteland. Cameron biedt nog een andere noviteit, namelijk aluminium cilinders, die veel lichter zijn dan de klassieke titanium flessen.
 | De Belgische vertegenwoordiger van Cameron, Koen Audenaert, al 23 jaar piloot en houder van 3.400 vlieguren in een heteluchtballon, benadrukt de fijnheid en stevigheid van de stof van de ballonomhulling van deze fabrikant. |
 | De nieuwe opvouwbare gondel van Cameron met brander, waardoor een compact en gemakkelijk te vervoeren pakket ontstaat. |
Het Tsjechische bedrijf Kubicek behoort tot de grootste fabrikanten van heteluchtballonnen in Europa. Het Belgische agentschap van deze fabrikant is het bedrijf Step in ballooning bvba, geleid door Kris Houtmeyers, die op 15 december 2012 zijn nieuwe infrastructuur zal openen in Molenstede bij Diest. Zes Kubicek heteluchtballonnen zijn verkocht in 2012, op een totaal van 21 sinds deze dealer in België bestaat. Een andere bijzonderheid is dat Kubicek een van de weinige heteluchtballonfabrikanten is die zelf de polyester stof voor de ballonomhulsels produceert. Een ander feit dat het vermelden waard is, is dat Kubicek België de enige in het koninkrijk is die houder is van een CAMO (Continuous Airworthiness Management Organisation), toegekend door de zeer serieuze EASA (organisatie voor sportluchtvaart van de Europese Unie), wat zijn competenties en serieux op het gebied van onderhoud van lichter-dan-lucht-vaartuigen bevestigt.
De verrassing langs de weg
Op weg over de nationale weg van Gent naar Eeklo verscheen de verrassing – of de bonus – van de reis tijdens de doortocht door Zomergem. En die was van formaat: een Vickers Viscount 813 quadriturbopropeller op palen naast een discotheek met de naam Kokoriko… Het vliegtuig, geregistreerd als G-AZNA in het Verenigd Koninkrijk, is relatief in goede staat. Het draagt de vermelding “Viscount Banjul” (zoals de hoofdstad van Gambia, voorheen Bathurst, ingeklemd in Senegal).
 | Bonus onderweg naar de dag van de ballonvaart/ballonvaardersdag in Eeklo, de Vickers Viscount 813 opgesteld als attractie voor discotheek Kokoriko in Zomergem. |
 | Enthousiast en zeer demonstratief is Marnix Dobbelaere sportcommissaris van de Belgische ballonvaartfederatie; hij legde de mechanismen en voorwaarden van de jaarlijkse competitie waaraan heteluchtballonpiloten kunnen deelnemen, zeer goed uit. |
Onderzoek om meer te weten te komen, heeft uitgewezen dat dit toestel constructienummer 350 droeg toen het in 1958 de fabriek verliet. Het werd getest met de registratie G-AZNA voordat het naar Zuid-Afrika ging, waar het als ZS-CDX werd geregistreerd, om vervolgens op 9 juni 1988 terug te keren naar Groot-Brittannië en zijn oorspronkelijke registratie weer op te nemen, om vervolgens op 17 juni 1992 ambtshalve door de Civil Aviation Authority te worden uitgeschreven. Eind december 1989 had het 52.120 vlieguren. Niemand weet door welke toverspreuk deze Viscount daar terechtkwam, maar hij staat er in ieder geval al vijftien jaar, zo niet langer.
 | Het paneel op de Kubicek-stand toont de vele heteluchtballonnen die deze Tsjechische fabrikant voor Belgische klanten heeft gebouwd. |
 | De jonge ballonvaarder (400 vlieguren) Bjorn Drees leidde de stand van Kubicek België uitstekend. |
Ter afsluiting
De dag van de ballonvaart, die in Eeklo werd gehouden, heeft de vitaliteit van de ballonvaart aangetoond dankzij de heteluchtballonnen die zo’n veertig jaar geleden verschenen en die veel economischer en gemakkelijker te bedienen en te bergen zijn na een vlucht dan de gasballonnen die aan de basis lagen van deze spannende luchtsport. De tweehonderd leden van de ballonvaartfederatie en de honderdvijftig Belgische ballonvaarders zullen dit niet ontkennen.
Tekst en foto’s: Jean-Pierre Decock
