Brussel, 6 mei 2012. Het is niet elke dag dat men het voorrecht heeft een buitengewoon luchtvaartwerk te ontdekken. En dat is het geval met het nieuwste boek van Pierre Sparaco. Als trouwe lezer van Air Revue, Aviastro en Aviation Magazine in de jaren zestig en zeventig, en gelukkig eigenaar van zijn standaardwerk over de Airbus-saga (Airbus, het ware verhaal) in mijn bibliotheek, heb ik dit brede panorama van de luchtvaart van de afgelopen vijftig jaar, belicht door een van de beste luchtvaartjournalisten, bijzonder gewaardeerd.
 |
Het is nog maar iets meer dan honderd jaar geleden dat de luchtvaart van zwaarder-dan-lucht begon. Als getuige van de immense vooruitgang in deze sector, en bevoorrecht gesprekspartner van de groten, begon Pierre Sparaco begin jaren zestig een carrière als gespecialiseerd luchtvaartjournalist. Hij had dus zowel de gelegenheid om de pioniers van de beginjaren van de luchtvaart te ontmoeten als om alle grote gebeurtenissen van de tweede halve eeuw van de luchtvaart mee te maken en te “verslaan”. Als overtuigd Europeaan, van Italiaanse afkomst, heeft hij in België gewoond en gewerkt voordat hij zich in Frankrijk vestigde. In ons land publiceerde hij zijn eerste boeken gewijd aan de luchtvaart, en deed hij zijn eerste ervaring op als hoofdredacteur. Zijn boek “50 ans de journalisme aéronautique” is een uniek getuigenis van het beleven van de grote momenten van een bijzonder evenementrijke periode.
Pierre Sparaco is sinds 1997 lid van de Académie de l’air et de l’espace en is voorzitter van de sectie Geschiedenis, kunsten en letteren. Hij is tegenwoordig de Europese columnist van Aviation Week en de chroniqueur van de luchtvaartnieuwssite AeroMorning (http://www.aeromorning.com). Hij heeft zo’n vijftien werken gepubliceerd, waarvan sommige naar het Engels en Chinees zijn vertaald.
Bescheiden van aard, danken we de publicatie van dit werk aan de aandrang van zijn uitgever en vriend, Pascal Galodé. Het schrijven van een autobiografie is geen gemakkelijke opgave. Het boek is opgebouwd rond grote thema’s, die de belangrijke gebeurtenissen van de periode behandelen, maar ook zijn reflecties op de evolutie van het journalistieke beroep en de cultuur van communicatieverantwoordelijken vermengt. De komst van eerst televisie en daarna internet heeft de tijd voor analyse beperkt en de vaak onmisbare afstand tussen de gebeurtenis en de publicatie van de informatie weggenomen.
België
De Belgische drukker Guillaume Coomans richtte in 1965 het tijdschrift « Aviation et Astronautique » op en Pierre Sparaco werd er hoofdredacteur van. Beter bekend onder de verkorte naam « Aviastro », werd dit maandblad al snel geloofwaardig met een eenvoudige en effectieve gedragslijn: een dossier in elk nummer, een grote reactiviteit op de actualiteit, en een unieke dekking van de Belgische luchtvaartsector. Grote thema’s waren bijvoorbeeld de homerische strijd die in 1967-1968 Northrop en Dassault tegenover elkaar stelde voor de vervanging van de F-84F. Laten we niet vergeten dat de bestelling van de Mirage 5 werd ondertekend door een regering van lopende zaken! Niets nieuws onder de Belgische zon (?), aangezien ons land in 2011 oorlog voerde in Libië zonder een echte regering… Alle ingrediënten van de toekomstige « markt van de eeuw » van 1974-1975 (die leidde tot de selectie van de General Dynamics F-16 in plaats van de Mirage F1E) waren in die tijd al aanwezig. De overwegingen van Pierre Sparaco met betrekking tot het belang van de economische en industriële inzet, de felle concurrentie tussen het Amerikaans militair-industriële complex en een versnipperde Europese industrie, evenals het ontbreken van een gemeenschappelijk Europees defensiebeleid zijn bijzonder interessant. Sabena leverde ook uitstekende stof. De Belgische industrie werd met aandacht gevolgd. Na haar vooroorlogse gloriedagen leefde ze veel meer van economische compensaties gelinkt aan militaire bestellingen dan aan de ontwikkeling van haar eigen producten, ondanks enkele interessante initiatieven die echter weinig steun kregen van de toenmalige bestuurders en aandeelhouders. Zo vernemen we dat SABCA een project voor een militaire tweemotorige trainer, de S-60, had bestudeerd, maar de Fouga Magister won het pleit. Bij Fairey werd de kleine Tipsy Nipper, ontworpen door Ernest Tips, stopgezet en opnieuw gelanceerd door André Delhamende, de voormalige commerciële directeur. Het flirten van SABCA, altijd op zoek naar nieuwe activiteiten, met de geniale Amerikaanse ontwerper Burt Rutan, had kunnen leiden tot de productie in België van een landbouwvliegtuigproject, de Model 480 Predator. Op verzoek van Roger Cabiac, baas van Aviation Magazine, verliet Pierre Sparaco Aviastro na zeven jaar samenwerking en sloot hij zich aan bij het team van het Franse tijdschrift, waarvan hij tot 1992 hoofdredacteur zou worden.
Een ander belangrijk moment in de Belgische episode van Pierre Sparaco was de oprichting op zijn initiatief, samen met zijn vriend Pierre Bary (destijds luchtvaartcolumnist van de krant « Le Soir »), van de Aviation Press Club (APC) waarvan hij de eerste voorzitter was, en die vandaag de dag nog steeds de Belgische luchtvaartjournalisten verenigt.
 |
Pierre Sparaco deed zijn eerste wapenfeiten in ons land reeds in 1959. Hij publiceerde bij Marabout Flash twee kleine boeken, « Les Avions Européens » en « Les Avions Britanniques », waarmee hij voor het eerst toegankelijke werken voor jonge liefhebbers beschikbaar maakte die de luchtvaartproductie van deze landen beschreven en illustreerden in een formaat en stijl vergelijkbaar met de beroemde Britse Observers Book of Aircraft.
Een halve eeuw luchtvaartgebeurtenissen
Pierre Sparaco volgt de luchtvaartactualiteit al meer dan vijftig jaar met aandacht. Hij heeft alle belangrijke momenten meegemaakt, van de lancering van het Concorde-programma in 1962 tot de ingebruikname van de Airbus A380 en die van de Boeing 787. Hij heeft de vele herstructureringen en industriële fusies in de sector meegemaakt, de homerische gevechten om contracten te bemachtigen (en met name het beroemde « contract van de eeuw »), het buitengewone avontuur van de Concorde, de oprichting van het Europese consortium Airbus, de « roll-out » van vliegtuigen zo fascinerend als de Boeing 747 (in 1968…), en vele andere evenementen die hij gedurende zijn carrière heeft verslagen in zowel de Franstalige als Engelstalige geschreven pers. Elke keer reisde hij naar de plek waar het evenement plaatsvond en ontmoette hij de verantwoordelijken op het hoogste niveau, zowel industriëlen als politici. Vandaar een uniek getuigenis dat door het verhaal heen veert, opgebouwd uit grote thema’s. En geschreven in zijn unieke stijl, die zowel precisie als objectiviteit combineert. Dit verhaal is uniek in zijn soort, in de vorm van een synthese, reflectie en blik op de toekomst.
Pierre Sparaco is sinds 1997 lid van de Académie de l’air et de l’espace en is voorzitter van de sectie Geschiedenis, kunsten en letteren. Hij is tegenwoordig de Europese columnist van Aviation Week en de chroniqueur van de luchtvaartnieuwssite AeroMorning (http://www.aeromorning.com). Hij heeft zo’n vijftien werken gepubliceerd, waarvan sommige naar het Engels en Chinees zijn vertaald.
“50 JAAR LUCHTVAARTJOURNALISTIEK”, Pascal Galodé Editeurs, 280 pagina’s.
Guy Viselé
