Het was in Namen-Temploux, op 22 en 23 augustus 1998, dat de 2e bijeenkomst van Pou du Ciel (Vliegende Vlo) uit België en zelfs Europa plaatsvond! Afgezien van de bijeenkomsten van de Franse RSA (Réseau des Sports de l’Air) die jaarlijks amateurconstructeurs, waaronder die van de Pou du Ciel, samenbrengen, was er slechts één gewijd aan de Mignet-formule in Popham (Groot-Brittannië) in augustus 1995 ter herdenking van de zestigste verjaardag van de oversteek van het Kanaal in een Pou du Ciel met Henri Mignet – de beschermheilige – aan het roer. Het evenement, dat sindsdien uniek is gebleven, bracht 3 Poux du Ciel en 3 Balerit samen, een moderne ULM (ultralicht gemotoriseerd) versie van de Mignet-formule: kleine tweedekkers met verschoven vleugels, waarvan de bovenste vleugel draait om de controle in stampen en rollen te verzekeren.
![]() | Een stuiterende Pou du Ciel tijdens de demonstratie van Philippe Balligand, die er ook de constructeur van is en de enige ter wereld die een “display authorization Flying Flea” bezit van de zeer serieuze Britse CAA (Civil Aviation Administration). De driekleurige Mirage-silhouetten op de staartvin geven aan dat P. Balligand actief was in het MIRSIP-programma bij SABCA in Gosselies. |
![]() | Luchtvaartingenieur, amateurconstructeur, demonstratiepiloot van de Pou du Ciel en… mecanicien: Philippe Balligand begint zijn one-man-show van de vliegende man… |
Voor deze tweede editie van de Flea-In (Flying Flea was de Engelse naam van de Pou du Ciel), nadat de eerste in september 1996 werd gehouden, kunnen we opnieuw zeggen dat België zich onderscheidt op luchtvaartgebied, in dit geval de amateurconstructie beperkt tot de Mignet-formule, met andere woorden de legendarische Pou du Ciel…
Inderdaad, sinds 1935, de datum van de komst van de Pou du Ciel-formule, zijn er niet minder dan 123 in het Koninkrijk gebouwd, en velen daarvan hebben gevlogen of vliegen nog steeds in onze luchten.
Deze Flea-In werd georganiseerd op initiatief van Philippe Balligand, ingenieur bij SABCA en constructeur van de prachtige Pou du Ciel HM 293a geregistreerd als OO-96, en de enige piloot ter wereld – we denken dat we dit kunnen bevestigen – die een zeer officiële “display authorization” bezit, uitgegeven door de zeer serieuze Britse CAA (Civil Aviation Authority). De mede-initiatiefnemer van het evenement is niemand minder dan Alain Blondiau, privépiloot en restaurateur van de Pou du Ciel die in 1949 als OO-02 was geregistreerd, beter bekend als auteur van het uitstekende werk “Histoire du Pou du Ciel en Belgique de 1935 à nos jours” verschenen in 1997, een zeer gedocumenteerd en compleet boek en dus ten zeerste aanbevolen aan iedereen die gepassioneerd is door amateurconstructie en Belgische luchtvaart in het algemeen.
![]() | Gebouwd en gevlogen door Robert Legendre uit Virton, een oudgediende van Florennes, is deze prachtig geconstrueerde HM 293a gebaseerd in Marville, vandaar zijn ULM-registratie 55- (kenmerk van het Franse departement Meuse). |
![]() | Gebouwd, maar onvoltooid, door drie Nederlanders en tijdelijk geregistreerd als PH-MIG, werd deze HM 293 uitgerust met een DAF 33-motor van 850cc opgekocht door Patrick Mertens, die er op zaterdag 22 augustus 1998 mee reed en van plan was hem snel te laten vliegen… Voor het toestel, een andere ontwerper-bouwer van 2 prototypes van een gemodificeerde Mignet-formule, Guy Picardat die in 1945 met B-26 Marauders vloog… |
Ondanks het sombere weer van het weekend (brede buien afgewisseld met korte opklaringen, in tegenstelling tot wat de weerberichten gewoonlijk zeggen), waren er niet minder dan 12 machines van de Mignet-formule te zien in Temploux, en om daar te komen hadden sommige van hun piloten stoutmoedig en slim tussen de vijandige wolken die de Ardense lucht verzwaarden gemanoeuvreerd (toch Robert Legendre).
![]() | Via de weg aangekomen, de HM 293 van Claude Adam uit Thuin, die in 1995 met de bouw begon. Deze prachtige creatie bestaat uit een gegoten kunststof romp bevestigd op een klassiek houten chassis en geeft het toestel een finesse waar weinig Pou du Ciel’s aanspraak op kunnen maken. De vleugels zijn van conventionele constructie. Geregistreerd als ULM in het departement Nord in Frankrijk (59), zou dit prototype kort daarna vliegen. |
Op zich was het aantal en de kwaliteit van de gepresenteerde machines formidabel, want hun piloten of toekomstige piloten hebben allemaal hun toestel gebouwd ten koste van duizenden uren werk en toewijding aan het oplossen van de opeenvolgende problemen. Elke Pou du Ciel is een uniek en fascinerend toestel, want het heeft zijn eigen verhaal, een echt stukje leven van een luchtvaartgek…
![]() | De HM 1000 Balerit, een recente ULM-versie van de open cockpit Pou du Ciel, met Jean Preud’homme aan het roer, die ons met een brede handzwaai groet. |
![]() | Nog steeds geregistreerd in Charente-Maritime (waar de ateliers van Pierre Mignet, de zoon van de beschermheilige, zich bevinden), toont deze Balerit, eigendom van Dr. Candeur uit Brussel, prachtig het ingenieuze vleugelvouwsysteem dat het slepen over de weg mogelijk maakt. Links in vliegjas, Alain Blondiau, mede-organisator van de Flea-In. |
Het hoogtepunt van de zaterdagmiddag was de ontmoeting met de oudgedienden: Fernand Noiset, die in de jaren 70 zijn Pou du Ciel, geregistreerd als OO-11, door alle luchten van België maar ook van Frankrijk en Navarra sleepte (deze is momenteel bewaard in het Luchtvaartmuseum van Brussel) en Nicolas Lempereur, de promotor en piloot van de allereerste HM 14 Pou du Ciel van België in 1935. Deze laatste ontwikkelde binnen zijn bedrijf Saroléa vliegtuigmotoren met kleine cilinderinhoud, bestemd voor lichte vliegtuigen. Vele andere oudgedienden, met onverminderd enthousiasme ondanks hun grijze haren, waren ook aanwezig voor een fenomenale discussie.
![]() | Bij het opstijgen, de gloednieuwe HM 1100 Cordouan met Patrick Mertens aan het stuur, de Mignet-agent voor de Benelux. Aangedreven door een Rotax 912 van 80 PK, heeft de Cordouan een romp van glasvezel en epoxy en metalen vleugels bedekt met Dacron. Met zijn comfort en prestaties behoort hij tot het beste wat er op dit moment aan ULM’s wordt gemaakt… |
![]() | Bij het taxiën over de doorweekte grond van Temploux (zie sporen achter de voor- en staartwielen), werd deze HM 14 “jaren 30” stijl gebouwd door Henri Quintens die ervan droomde er een te assembleren sinds 1939… maar moest wachten tot 1988 om het te realiseren. Dit zeer mooie toestel wordt sinds 1990 met meesterschap gevlogen door zijn neef Dominique Morenne en is gestationeerd in Hannut-Avernas. |
Tijdens een voorzichtige opklaring aan het einde van de middag veegde Philippe Balligand de regendruppels van zijn prachtige Pou om het publiek te vergasten op een adembenemende demonstratie, waarmee hij, aan de besturing van zijn OO-96, bewees dat een kleine Pou du Ciel in staat is tot krachtige vluchten… Na de barbecue, een prachtige opklaring voorafgaand aan een grandioze zonsondergang, zette Philippe Balligand opnieuw een show neer en trakteerde hij het publiek op een nieuwe vliegpresentatie van zijn HM 293a, waardoor alle oude en minder oude veteranen letterlijk sprakeloos van bewondering waren!
![]() | In het begin van de jaren 60 in zijn thuishaven Temploux, de Pou du Ciel OO-11 van Fernand Noiset die de beroemdste Pou van België maar ook van Frankrijk en Navarra zou worden door deel te nemen aan tal van meetings en bijeenkomsten van amateurconstructeurs, van de zomer van 1961 tot de zomer van 1980, zoals blijkt uit de vele stickers die in de loop der jaren op de zijkanten van het toestel zijn geplakt, dat nu is tentoongesteld in het Luchtvaartmuseum van Brussel (Fernand Noiset schonk het in september 1982 na ongeveer 1.055 vlieguren aan boord te hebben gemaakt). |
De weergoden waren niet met de organisatoren van deze 2e Flea-In in Temploux, maar wel het enthousiasme en de super sfeer… misschien daarom was het een bijeenkomst… van de donder!
Jean-Pierre Decock
Spijtig epiloog:
na een lange ziekte, moedig en stoïcijns doorstaan, overleed Fernand Noiset in december 1998…
Ander spijtig epiloog:
op 14 augustus 1999 in de ochtend, toen hij naar Zwitserland reisde voor de jaarlijkse bijeenkomst van amateurconstructeurs, stortte de Pou du Ciel OO-96 neer op een zuivelfabriek in Recogne, als gevolg van zeer slecht weer en rukwinden die over de Belgische Ardennen bliezen, waarbij zijn piloot en constructeur Philippe Balligand op slag om het leven kwam…











