Koksijde, 19 mei 2010. Het is de warmste dag, zowel qua weer als qua proeven, van de internationale SAR Meet die dit jaar in Koksijde werd georganiseerd door het 40ste squadron. Het is inderdaad een goed ingeburgerde traditie binnen de NAVO (Noord-Atlantische Verdragsorganisatie) sinds 1967, toen de eerste “rescue meet” werd opgezet op initiatief van Majoor “Pinky” Carpels, destijds commandant van het helikopterflight van de Belgische Luchtmacht.
 | De Seaking MK 48 met registratie RS03 van het 40ste squadron heeft net de takelproef voltooid. Het toestel draagt de sticker die in 2006 werd aangebracht ter herdenking van 30 jaar Seaking-dienst in België. De bemanning bestond uit Luitenant Balcaen, piloot, Commandant Geerts, co-piloot, 1ste Sergeant-majoor Sven Scherpereel, boordmechanicien, 1ste Sergeant Sébastien Dehaemers, duiker, Adjudant Philippe Dobbelaere, SAR- & radaroperator en Sergeant Matheus Verschoore, vliegend verpleegkundige. |
Sindsdien wordt het evenement met regelmatige tussenpozen herhaald, maar onder de kwalificatie van de basismissie van de deelnemende eenheden, d.w.z. S.A.R. (search and rescue) Meet. Deze intergeallieerde oefening vindt om de beurt plaats in een van de lidstaten van de organisatie en dit jaar was dat het geval in België tussen 17 en 21 mei. Zoals gewoonlijk heeft deze zeer specifieke oefening de operationele capaciteiten en het professionalisme van de bemanningen van de deelnemende landen versterkt in een klimaat van gezonde wedijver en oprechte kameraadschap.
 | De Alouette III van het Marine Heli flight keert terug naar de hangar, nadat de proeven zijn voltooid, met als piloot 1ste Luitenant ter Zee Tony Mazy, 1ste Hoofdmeester Alain Stratsaert als boordmechanicien en lieroperator en Adjudant Dirk De Kerf, duiker. |
Een mooie reeks deelnemers
De SAR Meet 2010 bracht acht bemanningen, zeven landen vertegenwoordigend, in competitie op het platform van Koksijde of B.Koks in militaire taal.
Het gastland, België, was het enige dat twee bemanningen opstelde, namelijk een Seaking MK 48 behorend tot het 40ste squadron en een Alouette III van het Marine Heli Flight, organisch verbonden aan het 40ste squadron. De andere deelnemende landen waren Duitsland, dat een bemanning van Marineflieger Geschwader (MFG) 5 uit Kiel had gestuurd met een Seaking MK 41, terwijl Frankrijk een team had afgevaardigd met een SA 330 Puma van het helikoptersquadron 1/67 Pyrénées uit Cazaux en Nederland een team van squadron 303 uit Leeuwarden met een Agusta-Bell AB 412. Er namen ook deel, een zeer uitgebreide Poolse bemanning van het 2de transport- en verbindingssquadron uit Krakau met een Mil Mi-8 Hip, een Spaans team van escuadron 801 met een SA 330J Puma (type HD 19 bij de Ejercito del Aire) gestationeerd op Mallorca op de Balearen en een Transalpiene bemanning van het 15 stormo/83 centro SAR uit Rimini met een Agusta-Sikorsky HH-3F Pelican.
 | De Seaking MK 41 met registratie 89+52 van MFG 5 uit Kiel heeft de takeloefening voltooid en zal beginnen met de “putting”-oefening. |
De SAR-detachementen van de Franse marine met AS 365 Dauphin en het 243ste Tsjechische squadron met Sokol W-3A hadden moeten afhaken, terwijl de gele Seaking HAR.3 van squadron 22 van de RAF niet kon opstijgen van zijn Engelse basis vanwege de aswolk die de laatste weken onverwacht werd uitgestoten door de beroemde IJslandse vulkaan met de onuitspreekbare naam…
 | De Agusta-Sikorsky HH-3F (MM81343/15-3) van het 15 stormo/83 centro SAR van de Aeronautica Militare Italiana midden in de precisie-lierproef. |
Een zeer gevarieerd aanbod van draagvleugels
Wanneer zeven landen deelnemen aan een wedstrijd, is het logisch te verwachten dat men zeer diverse typen machines zal zien, hoewel een alliantie zoals de NAVO de afgelopen twee decennia een duidelijke uniformering van militair materieel heeft teweeggebracht. Desondanks waren de deelnemers aan de SAR Meet in Koksijde van zeer uiteenlopende afmetingen, maten en operationele capaciteiten. De enige standaardiseringen op het niveau van helikopters werden waargenomen met de Puma’s die werden ingezet door de Fransen en de Spanjaarden, evenals de Seakings die door de Belgen en de Duitsers werden gebruikt, maar dat zijn nog steeds twee typen voor vier toestellen, de andere maken het wagenpark definitief ongelijk met de Agusta-Sikorsky HH-3F van de Italianen, de Mil Mi-8 Hip van de Polen, de Agusta-Bell AB 412 van de Nederlanders en tenslotte de kleine maar dappere Alouette III van de Belgische mariniers die hen sinds 1970 uitstekende diensten bewijst!
 | De Agusta-Bell AB 412 van squadron 303 van de Koninklijke Luchtmacht, gestationeerd in Leeuwarden, in zeer opvallende SAR-kleuren, werd bestuurd door Kapitein Ed van Scherpenzeel en 1ste Luitenant Geert Veldhuis, de lieroperator was Sergeant-majoor Nol Breukel, terwijl de duiker Sergeant Patrick Parissus was. |
 | De SA 330J Puma (constructienummer 1602, Spaanse registratie HD19-7) van escuadron 801, gestationeerd op Mallorca, was de enige die na afloop van de proeven de pers begroette met een grandioze, weloverwogen buiging; de helikopter had een bemanning bestaande uit Majoor Bauza, Kapiteins Martin en Ramiro, Luitenant Pulido, alle vier piloten, evenals de boordmechanici Brigadas Cabezas en Moyamo en de Cabos Primeros Jose Mendez en Collado als lieroperator en duiker. |
Bemanningen in actie
Gezien de korte duur van de SAR Meet 2010 was het relatief drukke activiteitenprogramma onvermijdelijk zeer geconcentreerd.
Dag J-1: aankomst van de deelnemers in Koksijde.
 | Terwijl de Franse SA330 Puma (constructienummer 1657/AX) van het squadron 1/67 Pyrénées uit Cazaux zich presenteert op de zone waar de takeloefening plaatsvindt, passeert de Poolse Mil Mi-8 in de verte om het wachtpunt te bereiken voordat hij aan dezelfde proef begint. |
Dag J (18 mei): na een gedetailleerde briefing ondergaan de bemanningen de precisienavigatieproef, een cruciale oefening voor zoek- en reddingsmissies, die altijd met spoed worden uitgevoerd en waarbij elke navigatiefout onaanvaardbaar nadelig is. Zelfs met helikopters is “pinpoint”-navigatie niet per se kinderspel, zelfs niet voor de lokale bemanningen…
 | De Puma van 1/67 Pyrénées verlaat de zone nadat hij zijn takel- en “putting”-proeven met onderscheiding heeft voltooid, aangezien dit de winnende bemanning van de SAR Meet is. Deze bestond uit Kapitein G. Quinquis, gezagvoerder, Kapitein Bordes, tweede piloot, Sergeant Vaudeleau, grondmechanicien, Sergeant-chef Lecomte, boordmechanicien, Adjudant Ceyrat, avionica-technicus, Sergeant-chef Ozoux, lier-mechanicien, Adjudant Roux en Sergeant Agnus, beiden duikers. |
Dag J+1: dit is de cruciale dag en met het drukste werkplan. Een ochtend vol overlevings- en reddingsoefeningen op zee in een diep zwembad waar de deelnemers volledig uitgerust zijn in hun vliegtenue (inclusief helm) om de opblaasbare reddingsboot te hanteren, uitgerust met de goed opgeblazen reddingsvesten, dat is, om het zo maar te zeggen, geen strandspel…
 | De Mil Mi-8 Hip (nr. 627) van het 2de Poolse verbindings- en transport squadron uit Krakau haalt zijn duiker omhoog tijdens de takeloefening; van alle deelnemende machines was deze de enige met de deur en de lier aan de linkerkant van het toestel. |
Terug op het vliegveld onderwerpen de deelnemers zich aan de moeilijkste proef van de hele bijeenkomst, namelijk het getimede precisie-lierwerk (winching) gevolgd door een “putting” waarbij vanuit de stilhangende helikopter ballen in het daarvoor bestemde doel op de grond worden geworpen. Om de beurt voeren de concurrerende toestellen deze proeven uit en, om de belangrijkste dag van de SAR Meet 2010 af te sluiten, wagen ze zich vervolgens aan formatievluchten boven de basis tot groot genoegen van degenen die op de grond staan. Gezien de extreem uiteenlopende prestaties en afmetingen van de aanwezige helikopters, zijn de toestellen vrij ver van elkaar verwijderd, want hoewel voor formatievliegen met vliegtuigen een vleugeltip een goed vast referentiepunt is, geldt dat zeker niet voor de uiteinden van een voortdurend bewegende rotor. Niettemin is het spektakel toch geweldig.
 | Het poetsen van het dek van schepen is een eeuwenoude traditie in alle marines ter wereld en de Belgische marine ontkomt er niet aan, gezien de ijver waarmee de bemanning van de Alouette III hun helikopter poetst zodra deze is geland en voordat de motor de tijd heeft om af te koelen. |
Deze dag sluit de proeven af en de behaalde punten worden berekend en de eindrangschikking wordt vastgesteld. Het zijn de Fransen van 1/67 Pyrénées die de hoogste trede van het podium bereiken, gevolgd door de Duitsers van MFG 5.
De dag eindigt met de gebruikelijke feestelijkheden.
 | Voor hun Mi-8 Hip de complete Poolse bemanning, bestaande uit Kapiteins Kiczynski, piloot en Wroblewski, co-piloot, evenals Adjudant Szewczyk en onderofficieren Jagla en Stepniak. |
Dag J+2: na de inspanning de ontspanning: de dag is gewijd aan sociale en toeristische activiteiten, met name een bezoek aan Brugge dat zeer gewaardeerd wordt door de buitenlandse bemanningen.
 | De cockpit van de Mil Mi-8 Hip met zijn zo typisch Russische afwerking! |
Dag J+3: het is het grote vertrek, de bemanningen keren terug naar hun respectievelijke bases, rijk aan nieuwe ervaringen die hen in staat zullen stellen nog beter te presteren in de zoek- en reddingsmissies die hen zijn toebedeeld.
Dank aan Kolonel P. Stams en Luitenant E. Foblets van Composair-IPR
Teksten en foto’s: Jean-Pierre Decock
